Implantatiecentra in beeld

Medisch Centrum Alkmaar (MCA) (juli 2009)

Laagdrempelig en No Nonsense

Geschiedenis van het MCA

Voordat we ingaan op het reilen en zeilen van de afdeling Cardiologie van het MCA eerst een stukje van de rijke geschiedenis van het ziekenhuis. De oorsprong van het ziekenhuis gaat helemaal terug naar het jaar 1341, toen het "Elisabeth Ghasthuys" werd opgericht. In de loop van de jaren groeide het ziekenhuis door samenvoegingen van "pesthuyzen", "Ghasthuyzen" en het Stadsziekenhuis. Uiteindelijk ontstond in 1974 uit een fusie van het Centraal Ziekenhuis en het Elisabeth Gasthuis het "Medisch Centrum Alkmaar" (MCA ).Door deze samenvoeging is het MCA de grootste werkgever van Alkmaar geworden.


Anno 2009 is het MCA uitgegroeid tot een groot algemeen topklinisch ziekenhuis met 893 bedden - waarvan er momenteel 751 gebruikt worden - en 3500 personeelsleden, dat vrijwel alle specialismen herbergt. De afdeling cardiologie heeft 74 bedden. Dat aantal wordt binnenkort uitgebreid tot 80 bedden.


Het MCA werkt op verschillende gebieden samen met omliggende ziekenhuizen waaronder het OLVG, het AMC en het VUMC in Amsterdam. Er bestaat een fusie tussen de cardiologische maatschappen van het Rode Kruis Ziekenhuis Beverwijk en het MCA. Cardiologen van het Rode Kruis Ziekenhuis voeren daarom ICD-operaties uit in het MCA omdat daarvoor in het eigen ziekenhuis geen mogelijkheid is.


Het ziekenhuis barstte aan alle kanten uit zijn voegen, wat de reden is geweest voor een aantal forse verbouwingen. Als gevolg daarvan is Cardiologie ondergebracht in een tijdelijke locatie, waar ook het gesprek plaatsvond.


Kennismaking met Afdeling Cardiologie

Op 25 maart liepen Frans Mol en ik, Dick Marsman, om een uur of 12 binnen in het tijdelijke onderkomen van de Afdeling Cardiologie van het Medisch Centrum Alkmaar. We werden daar hartelijk ontvangen door Loes Weteling, ICD technicus/verpleegkundige en tevens voor het MCA contactpersoon met de STIN.

Er was ruim voldoende tijd uitgetrokken voor het gesprek met het pacemaker/ICD-team waarvan enkele leden op de foto rechts. Het team bestaat momenteel uit dr. Jaap Ruiter, zeer ervaren pacemaker cardioloog en initiatiefnemer voor het ICD- centrum, waar sinds 2005 aanvankelijk eerst alleen controles plaatsvonden maar sinds een paar jaar ook ICD's worden geïmplanteerd; dr. Geert Kimman, electrofysioloog /cardioloog die ook een dag in de week werkzaam is in het OLVG te Amsterdam; mevr Loes Weteling , sinds 20 jaar technicus en 15 jaar ervaring in het catheterisatielab en met IC/CCU opleiding ; Rick Jansen, pacemaker/ICD-technicus met 20 jaar ervaring en mede-initiatiefnemer voor het ICD-centrum; Theo van Noort en Mike Barrett met IC/CCU opleiding en als laatste bijgekomen Alex Pasveer met CCU opleiding. Alle technici zijn IBHRE (International Board of Heart Rythm Examinars) gecertificeerden.


Kwaliteitsbeheersing

Om er zeker van te zijn dat alle medische handelingen zorgvuldig en op dezelfde manier worden uitgevoerd zijn alle stappen in protocollen vastgelegd. Eventuele geconstateerde of verwachte problemen worden opgelost door een ICD-technicus of een device cardioloog (een cardioloog die pacemakers en/of ICD,s implanteert ). Vermeldenswaard is dat de Afdeling Cardiologie in 2009 een succesvolle kwaliteits- en opleidingsvisitatie heeft gehad van de NVVC.( Nederlandse Vereniging voor Cardiologie)


Aanpak

No nonsens en laagdrempelig. Dat is het motto van de groep. De cliënt/patiënt staat voorop en moet geen schroom hebben om de dokter te bellen als hij/zij een dringende vraag heeft of ergens mee zit. Het team heeft als uitgangspunt dat de kwaliteit van de geleverde zorg altijd voorop moet staan. In het MCA is daarom 24 uur per dag iemand bereikbaar voor ICD-noodgevallen. Voor het draaien van de bereikbaarheidsdienst wordt geen onderscheid gemaakt tussen de functies van de leden van het team. De patiënt die een vraag of probleem heeft, kan tijdens kantooruren een ICD-technicus, ICD- verpleegkundige of een cardioloog aan de lijn krijgen, die het probleem aanhoort en vervolgens de nodige actie onderneemt.


De implantatie en daarna....

Momenteel worden er in het MCA jaarlijks zo'n 140 ICD,s en 270 pacemakers geïmplanteerd. Elke maandag en donderdag vindt een hartteambespreking plaats. Voordat de patiënt de operatie ondergaat heeft hij/zij een gesprek met ICD- verpleegkundige/technicus Loes Weteling, die dan stap voor stap vertelt wat er gaat gebeuren. Tijdens dit gesprek wordt ook informatie over de STIN verstrekt, omdat men van mening is dat die volledig is en goed verzorgd.


Zoals gezegd, besteedt het team veel aandacht aan de kwaliteit van de zorg voor de ICD-patiënt, waarbij je moet denken aan het hele traject van voorlichting vooraf, voorbereiding van de patiënt op de implantatie, de implantatie zelf en uiteraard de nazorg.


Na de implantatie heeft de patiënt nog een ontmoeting met de cardioloog en vindt er een zogenaamd revalidatiegesprek plaats, waarin met de patiënt wordt besproken welke mogelijkheden er zijn om weer snel, maar met de nodige voorzichtigheid, actief te kunnen zijn. Indien behandelaar en patiënt het nodig achten, kan sociaal-maatschappelijke of psychologische begeleiding worden aangeboden.


Na een week of 4 tot 6 komt de patiënt weer naar het ziekenhuis voor een nazorggesprek om het totale proces te evalueren en te kijken of eerdere plannen voor revalidatie misschien moeten worden bijgestuurd.


Elke maand vindt er een patiëntendag plaats met ongeveer 10 kersverse ICD-dragers. Tijdens die bijeenkomst wordt met de aanwezigen gepraat over de opgedane ervaringen, over problemen waar men eventueel tegenaan is gelopen en andere zaken waar men mogelijk nog mee zit. Ook wordt er een filmpje vertoont van het Rijnlands Revalidatie Centrum, waarin 4 ICD-dragers worden geïnterviewd over hun ervaringen met de ICD. Bij deze bijeenkomsten zijn een cardioloog, een maatschappelijk werker, een psycholoog en een ICD-verpleegkundige aanwezig.


Naast de bovengenoemde maandelijkse bijeenkomst houdt het MCA regelmatig een grote ICD- dragers bijeenkomst, waarin de nieuwste ontwikkelingen aan de orde komen en lotgenoten en hun partners elkaar weer eens kunnen ontmoeten. Er komen dan meestal zo'n 100 tot 130 gasten.

 

Controle

Jaarlijks worden door de artsen en technici 3700 controles van pacemakers en 800 van ICD's uitgevoerd. De verwachting is dat die getallen in de toekomst zullen afnemen, omdat er in toenemende mate wordt overgegaan op Home Monitoring. Zoals u in ICD-journaal 2009/1 hebt kunnen lezen wordt door Home Monitoring de informatie, die de ICD heeft geregistreerd over het hartritme van de patiënt per datalijn naar het ziekenhuis doorgegeven. De behandelend cardioloog of de pacemaker /ICD technicus kan de informatie vervolgens doornemen en beoordelen. Mocht het noodzakelijk zijn om naar aanleiding daarvan toch even met de patiënt te overleggen, dan wordt deze opgeroepen. Ook als alles goed gaat, mag het persoonlijk contact tussen patiënt en cardioloog niet verloren gaan. Daarom heeft de patiënt in ieder geval 2 keer per jaar een medische/technische controle. In samenwerking met het Rode Kruis Ziekenhuis in Beverwijk zijn ca 130 patiënten op dit systeem aangesloten.

Lees meer