Implantatiecentra in beeld

HagaZiekenhuis Den Haag (juli 2013)

Wij zorgen voor het juiste ritme!

Dr. R. Robles de Medina, cardioloog en mevrouw W.A. ter Beek, ICD-consulente

 

HagaZiekenhuis wordt ICD-implantatiecentrum

Omdat in de Haagse regio grote behoefte bestond aan de implantatie van ICD's, werd in 2009 aan het HagaZiekenhuis en het Medisch Centrum Haaglanden een vergunning voor ICD-implantaties verstrekt. Op 26 november van dat jaar werd in het HagaZiekenhuis de eerste ICD geïmplanteerd. Sinds 2010 beschikken we ook over een afdeling Elektrofysiologie waar onder meer hartritmestoornissen worden behandeld door middel van katheterablatie. Het aantal ICD-implantaties groeide gestaag tot 200 in 2012 waarvan 35% CRT-D’s. In dat jaar werden tevens 160 pacemakers geïmplanteerd.

 

De opleiding van onze cardiologen tot ICD-cardioloog vond plaats in verschillende klinieken in Nederland. Daardoor is de inbreng van expertise ruim en zeer gevarieerd. Ook is er veel geïnvesteerd in het opleiden en aantrekken van goed technisch personeel. Het hele team hecht veel waarde aan het optimaal functioneren van de ondersteunende keten en is daarom continu bezig met het evalueren en bijstellen van de procedure.

 

Kennismaking met ons team

Implanterende cardiologen: de heren: R. Robles de Medina, M. Scheffer, H. Ramanna en S. Monnink.

Technici: Julia Galvao, Marion Linssen, Huub Magnée, Jeannette Oosterweghel, Astrid de Jong (tech- nicus in opleiding) en Jan Becude (locatie Sportlaan).

ICD-consulente: Angelique ter Beek.

Een aantal van ons vindt u terug op de foto.

 

  

 

 

 

Van links naar rechts: Astrid de Jong (technicus in opleiding), Julia Galvao (technicus), Marion Linssen (technicus), Jan Becude (technicus), Jeannette Oosterweghel (technicus), Marlien Delissen (medisch secretaresse), Ramon Robles de Medina (cardioloog), Angelique ter Beek (ICD-consulente) en Huub Magnée (technicus).

 

 

 

Procedure

Alle patiënten die voor een pacemaker, ICD, biventriculaire pacemaker (CRT-P) of biventriculaire ICD (CRT-D) in aanmerking komen, worden besproken in het ritmeteam. Aan de hand van de klinische bevindingen en onderzoeksresultaten neemt men een weloverwogen beslissing over het al dan niet implanteren en zo ja welk type device (Engelse naam voor pacemaker of ICD). Daarna bespreekt de behandelend cardioloog dit advies met de patiënt. Besluit deze tot implantatie, dan volgt eerst een uitgebreid voorlichtingsgesprek met hem/haar en zijn of haar naasten door de ICD-consulente. In dit voorlichtingsgesprek komen zowel de gang van zaken rondom de opname, de implantatieprocedure, de nazorg en het rijbewijs uitgebreid aan bod evenals verdere zaken die van invloed kunnen zijn. Pas daarna volgt het definitieve besluit om tot implantatie over te gaan.

 

De technici en de cardiologen zien de ICD-patiënten regelmatig tijdens de poliklinische bezoeken. Daarbij is er niet alleen aandacht voor de technische kant van de zaak, maar komen ook de psychosociale aspecten ter tafel en is er aandacht voor de partner of naasten. Is er behoefte aan gespecialiseerde psychische sociale begeleiding dan wordt de patiënt doorverwezen.

 

Samenwerking met andere centra

Steeds meer ziekenhuizen uit de regio sluiten zich bij ons aan en verwijzen patiënten voor ICD-implantatie door naar ons ziekenhuis. Ook deze patiënten worden in het ritmeteam besproken voordat wordt overgegaan tot implantatie en krijgen een voorlichtingsgesprek met de ICD-consulente. Na de implantatie worden de patiënten terugverwezen naar het verwijzend centrum, mits dit centrum bevoegd is voor het uitvoeren van ICD-controles. Anders gebeuren de controles in het HagaZiekenhuis.

 

Ook worden vanuit de regio zeer regelmatig ICD-patiënten doorverwezen voor specialistische behandelingen zoals ablatie, bestralingen of operaties. Deze patiënten worden gedurende hun behandeling gecontroleerd door een van onze ICD-technici en na ontslag weer overgedragen aan het verwijzend centrum.

 

Zeer nauw is de samenwerking met het Reinier de Graaf Gasthuis in Delft die vorm gekregen heeft in het ‘BradyCentrum’. Hier is bijvoorbeeld speciale expertise opgedaan over het echografisch afstellen van een CRT pacemaker/ICD. Dit houdt in dat bij alle patiënten bij wie een biventriculaire pacemaker of ICD is geïmplanteerd, enkele weken na de implantatie een optimalisatie van de instelling plaatsvindt op basis van echo-Doppler onderzoek in het Reinier de Graaf Gasthuis. Alle technici van zowel het HagaZiekenhuis als het Reinier de Graaf Gasthuis zijn hiervoor Europees en/of Amerikaans gecertificeerd of worden hiervoor opgeleid.

 

Er is ook een steeds intensievere samenwerking met de cardiologen van het Groene Hart Ziekenhuis Gouda en het Lange Land Ziekenhuis Zoetermeer. Zo implanteren twee cardiologen uit het Groene Hart Ziekenhuis, die gespecialiseerd zijn in de implantatie van ICD's, in ons ziekenhuis bij hun eigen patiënten.

 

Thuiscontroles

In het HagaZiekenhuis doen we ook aan thuismonitoring. Diverse patiënten met een ICD van de vier grote ICD-fabrikanten worden vanuit thuis gecontroleerd via een speciale internetverbinding. Dit kan op initiatief van de patiënt of van het ziekenhuis. Als het nodig is, nemen we contact op met de patiënt, bijvoorbeeld als aanpassing van de instellingen of medicatie nodig is.

 

Op dit moment vervangen deze thuiscontroles de reguliere controles in het ziekenhuis nog niet maar dit zal in de toekomst misschien wel gaan gebeuren. Wij werken namelijk hard aan de opzet van een ´virtuele poli´. Voordeel daarvan is dat we meer aandacht kunnen besteden aan patiënten die intensievere zorg nodig hebben en dat de stabiele patiënten niet onnodig vaak naar het ziekenhuis hoeven te komen.

 

Studies

Ons pacemaker-/ICD-team is regelmatig betrokken bij diverse wetenschappelijke studies op verschillende gebieden. Voorbeelden hiervan zijn: betrouwbaarheid van detectie van hartritmemonitoren, diverse leadstudies en studies met betrekking tot devices die geschikt zijn voor het ondergaan van een MRI-scan etc. Op deze manier werken wij in samenwerking met de diverse firma’s en de studiecoördinatoren van ons ziekenhuis mee aan nieuwe ontwikkelingen en publicaties.

 

Met grote regelmaat bezoeken wij bijscholingen en cursussen. Wij vinden het belangrijk om het kennisniveau van iedereen op peil te houden en op de hoogte te blijven van nieuwe richtlijnen en ontwikkelingen in ons vakgebied. Continuïteit van gespecialiseerde zorg en kennis is een eerste vereiste in ons vakgebied.

 

 

Nieuwe ontwikkelingen

ICD’s en pacemakers zijn chronische behandelingen, in principe voor de rest van het leven. De beslissing om te implanteren moet dan ook uiterst zorgvuldig plaatsvinden en de begeleiding daarna moet zodanig zijn dat de patiënt en de familie zich bij ons thuis voelen. In de nabije toekomst willen we daarom graag weer een patiënteninformatiedag organiseren. Dit geeft ons de gelegenheid om algemene informatie te verstrekken en te laten zien waar we voor staan en de patiënten de kans om te leren van de ervaringen van anderen. Het uitbreiden en verder uitwerken van de virtuele poli is een voor de patiënt belangrijke ontwikkeling binnen ons centrum. Op technologisch gebied tenslotte vinden ontwikkelingen plaats op het gebied van verdere automatisering van functies en controles en verbetering van de implantatietechnieken voor CRT-D's.

 

Toekomstperspectief

Het is nog steeds niet goed mogelijk om te voorspellen welke hartpatiënt het meeste baat heeft bij een ICD. Daarvoor is verdere verfijning van de diagnostiek nodig wat momenteel onderwerp is van veel wetenschappelijk onderzoek.

 

Samenwerking met de STIN

Wij hechten veel belang aan een goede samenwerking met de Stichting ICD dragers Nederland (STIN) en verwijzen dan ook regelmatig patiënten door voor advies, lotgenotencontact of voor zeer specifieke vragen waarop wij het antwoord schuldig moeten blijven. Medewerking aan de organisatie van een informatiemiddag voor ICD-dragers en partners stellen wij zeer op prijs.

Lees meer